Od 17 marca 2026 r. system SENT obejmie przewozy wybranych kategorii odzieży i obuwia. Dla części firm z obszaru e-commerce, dystrybucji wielokanałowej, handlu detalicznego oraz dla niektórych podmiotów z sektora transportowo-logistycznego będzie to pierwsze praktyczne zetknięcie z reżimem monitorowania przewozu towarów uznanych za wrażliwe. Zmiana jest szeroka, bo może dotykać codziennych dostaw magazynowych, a konsekwencje błędów mogą być jednocześnie finansowe i operacyjne. Najbliższe tygodnie to w praktyce ostatni moment, żeby podejść do SENT procesowo, a nie doraźnie.
Dlaczego SENT zyskuje nowe znaczenie?
SENT działa od 2017 r. i służy monitorowaniu drogowego oraz kolejowego przewozu wskazanych towarów, których obrót (z perspektywy ustawodawcy) wiąże się z podwyższonym ryzykiem nadużyć podatkowych. Podstawą funkcjonowania systemu jest ustawa z 9 marca 2017 roku o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Do tej pory SENT kojarzył się głównie z paliwami, alkoholem, wyrobami tytoniowymi, wybranymi odpadami, chemikaliami oraz określonymi produktami rolnymi. Rozszerzenie katalogu o odzież i obuwie oznacza wejście systemu w bardzo szeroki segment rynku.
Celem zmian wskazywanym w regulacjach jest ograniczenie nadużyć w VAT oraz zwiększenie transparentności łańcuchów dostaw w branży tekstylnej i obuwniczej. W efekcie SENT staje się narzędziem, które wprost wpływa na organizację przepływu towarów, zwłaszcza tam, gdzie operacje są powtarzalne i wolumenowe, jak w logistyce i e-commerce.
Jakie przewozy obejmuje SENT?
SENT dotyczy przewozów realizowanych na terytorium Polski: drogowych, kolejowych oraz intermodalnych. Obejmuje transporty krajowe, import, eksport oraz tranzyt, w zakresie odcinka trasy przebiegającego przez obszar kraju. System nie jest więc „dodatkiem” wyłącznie dla przewoźników, lecz reżimem obejmującym uczestników łańcucha dostaw, których obowiązki są różne i zależą od kierunku przemieszczenia.
W praktyce SENT wiąże się z koniecznością przygotowania zgłoszenia, utrzymywania jego aktualności w razie zmian danych oraz zamknięcia zgłoszenia po zakończeniu przewozu. W przewozach, gdzie występują częste korekty (np. zmiana miejsca dostawy, wymiana pojazdu, przestoje), bieżąca aktualizacja danych staje się elementem operacyjnym, a nie wyłącznie formalnością.
Jakie towary od 17 marca 2026 roku podlegają SENT?
Rozszerzenie obejmuje odzież i obuwie wskazane kodami CN, z progami masy lub liczby sztuk. Obowiązek zgłoszenia przewozu w SENT powstanie m.in. dla towarów klasyfikowanych do działu 61 CN (odzież dzianinowa), gdy masa brutto przesyłki przekracza 10 kg. Analogicznie dla działu 62 CN (odzież niedzianinowa) powyżej 10 kg. Do zakresu wchodzi także odzież używana klasyfikowana jako CN 6309 00 00, również przy progu 10 kg. W przypadku obuwia (dział 64 CN, z wyłączeniem części obuwia) obowiązek ma być powiązany z liczbą: gdy przesyłka obejmuje więcej niż 20 sztuk. Przesyłki mieszane z działów 61, 62 i 64 podlegają monitorowaniu, jeżeli przekraczają 10 kg.
W realiach handlu detalicznego i e-commerce taki katalog oznacza, że znacząca część standardowych dostaw magazynowych (zarówno transgranicznych, jak i krajowych) może wpadać w SENT. Krytyczne staje się to, co w logistyce bywa „niewidoczne”: poprawny kod CN i poprawne parametry przesyłki (masa brutto, liczba sztuk).
Czy klasyfikacja CN może przesądzać o sankcji?
Tak, bo kluczowe znaczenie ma prawidłowe przypisanie towaru do kodu CN. To właśnie kody CN determinują, czy w danym przypadku w ogóle powstaje obowiązek zgłoszeniowy, a progi masy lub liczby sztuk wymagają danych poprawnych i spójnych. Błędy w klasyfikacji mogą prowadzić do nieprawidłowego ustalenia obowiązku, a konsekwencją może być traktowanie przewozu jako niezarejestrowanego albo zgłoszonego błędnie.
W firmach z rozproszonymi źródłami danych (systemy magazynowe, platformy e-commerce, systemy spedycyjne, dokumenty sprzedażowe) ryzyko nie wynika wyłącznie z braku wiedzy o przepisach. Częściej wynika z braku jednego, kontrolowanego punktu odpowiedzialności za to, co trafia do zgłoszenia i na jakiej podstawie.
Kto odpowiada w SENT - przewoźnik czy nadawca?
To jedno z najczęstszych pytań i odpowiedź jest jednoznaczna: nowe obowiązki nie dotyczą wyłącznie przewoźników. Odpowiedzialność w SENT zależy od rodzaju przemieszczenia.
Jeżeli przewóz rozpoczyna się w Polsce, obowiązek zgłoszenia co do zasady ciąży na podmiocie wysyłającym. Jeżeli przewóz jest realizowany z innego państwa UE lub z państwa trzeciego do Polski, obowiązek przechodzi na podmiot odbierający. W przypadku tranzytu przez Polskę zgłoszenia dokonuje przewoźnik. Jednocześnie przypisanie podstawowego obowiązku jednemu uczestnikowi nie zwalnia pozostałych uczestników z ich własnych, niezależnych obowiązków w systemie.
Jak wyglądają obowiązki uczestników przewozu?
Nadawca odpowiada za zgłoszenie przewozu w SENT przed rozpoczęciem transportu. W zgłoszeniu wskazuje m.in. rodzaj towaru według kodu CN, ilość lub masę, miejsce załadunku i rozładunku oraz dane odbiorcy. Bez aktywnego zgłoszenia przewóz nie powinien zostać rozpoczęty.
Odbiorca ma obowiązek potwierdzenia odbioru i formalnego zamknięcia zgłoszenia w systemie. Brak potwierdzenia lub nieprawidłowe zakończenie zgłoszenia może skutkować sankcjami administracyjnymi.
Przewoźnik uzupełnia zgłoszenie o dane środka transportu, zapewnia aktywny monitoring GPS na terenie Polski i realizuje trasę zgodnie ze zgłoszeniem. Jeżeli w trakcie przewozu dochodzi do zmian operacyjnych, wymagana jest bieżąca aktualizacja informacji. Czynności związane ze zgłaszaniem danych środka transportu i ich aktualizacją mogą - na podstawie upoważnienia udzielonego przez przewoźnika - zostać przejęte przez operatora logistycznego, co ma znaczenie zwłaszcza w przewozach drobnicowych.
Wyłączenia i wyjątki w SENT – czy naprawdę są istotne?
Rozporządzenie SENT przewiduje wyłączenia m.in. dla podmiotów posiadających status AEO, dla podmiotów objętych Programem Współdziałania z Szefem KAS oraz dla operatorów pocztowych w zakresie przesyłek spełniających definicję paczki pocztowej. Wskazywane jest także wyłączenie dla części transportów, jeżeli dołączona jest faktura w formie papierowej lub elektronicznej, w tym ustrukturyzowanej w KSeF, lub dokument przesunięcia magazynowego.
Jednocześnie procedowana jest zmiana rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki dotyczącego wyłączeń niektórych obowiązków w zakresie zgłoszeń przewozu towarów w systemie SENT, w tym wyłączeń związanych z przesyłaniem paczek pocztowych przez operatorów pocztowych. Zgodnie z projektem zmiany mają wejść w życie 17 marca, czyli w dniu objęcia odzieży i obuwia regulacjami SENT, co oznacza, że ostateczny kształt przepisów obowiązujących od tej daty nie jest jeszcze znany.
W praktyce podkreśla się, że większość podmiotów z branży retail może nie spełnić przesłanek korzystania z tych wyłączeń. To istotne zwłaszcza dla biznesów łączących sprzedaż internetową z dostawami do magazynów i sklepów, gdzie liczba przesyłek jest duża, a procesy są rozproszone.
Kiedy przewóz krajowy wraca do SENT mimo ogólnego wyłączenia?
W odniesieniu do odzieży i obuwia wskazuje się, że przewozy krajowe są co do zasady wyłączone z systemu SENT, ale obowiązek powraca w dwóch przypadkach: gdy brak jest towarzyszącej przewozowi faktury VAT lub gdy towar pochodzi z kraju trzeciego i jest importowany w procedurze celnej 4200 (dopuszczenie do swobodnego obrotu z jednoczesną dostawą do innego państwa UE). Tego typu sytuacje wymagają szczególnej czujności w organizacjach obsługujących złożone łańcuchy dostaw, w tym wielokanałową dystrybucję i e-commerce.
Procedury operacyjne - co musi działać od pierwszego dnia?
Wdrożenie SENT nie kończy się na rejestracji w PUESC. Realna gotowość oznacza uporządkowanie przepływu danych i decyzji w firmie, tak aby zgłoszenia były poprawne, kompletne i aktualne. W praktyce potrzebny jest przegląd łańcuchów dostaw oraz identyfikacja transportów podlegających zgłoszeniu. Równolegle konieczna jest weryfikacja klasyfikacji CN towarów i ustalenie, kto w organizacji odpowiada za zgłoszenia w zależności od scenariusza przewozu.
Nie da się pominąć procedur aktualizacji zgłoszeń w przypadku zmian danych. Z perspektywy ryzyka kluczowe są też kontrole poprawności danych wrażliwych, takich jak masa, ilość czy miejsce dostawy. Do tego dochodzi element ludzki: przeszkolenie pracowników logistyki, księgowości i podatków oraz przygotowanie procedur awaryjnych na wypadek niedostępności systemu.
W organizacjach realizujących wiele transportów dziennie nawet drobne niedociągnięcia proceduralne potrafią szybko przełożyć się na powtarzalne błędy, a te (niestety) na kumulację ryzyk.
Branża TSL pod presją formalną SENT?
Dla firm transportowych szczególnie istotna jest weryfikacja numeru referencyjnego przed rozpoczęciem przewozu. Numer ten jest ważny przez 10 dni, a jego brak może skutkować natychmiastowym wstrzymaniem transportu. W realiach operacyjnych oznacza to konieczność zsynchronizowania procesów z klientami, aktualizacji instrukcji dla kierowców oraz wprowadzenia kontroli formalnej dokumentacji przewozowej.
Brak odpowiednich procedur zwiększa ryzyko sporów pomiędzy przewoźnikiem a zleceniodawcą transportu w zakresie odpowiedzialności za sankcje. W praktyce napięcia pojawiają się zwłaszcza wtedy, gdy w łańcuchu występuje wielu uczestników, a informacja o numerze referencyjnym nie dociera na czas do osoby rozpoczynającej przewóz.
Błędy w SENT. Jakie sankcje grożą i dlaczego problemem bywa nie tylko kara?
Ustawa o SENT przewiduje surowe sankcje za brak zgłoszenia lub podanie nieprawidłowych danych. Kara pieniężna może wynieść 46% wartości brutto towaru, nie mniej niż 20 000 zł. Co ważne, różne kary są przewidziane dla uczestników przemieszczenia, w tym także kierowców. Oprócz sankcji finansowych należy uwzględnić ryzyko operacyjne, takie jak zatrzymanie środka transportu, wstrzymanie dostawy, opóźnienia w realizacji kontraktów oraz ryzyko reputacyjne.
W obrocie odzieżą i obuwiem sezonowość i terminowość dostaw mają znaczenie krytyczne, dlatego skutki operacyjne potrafią być bardziej dotkliwe niż sama kara administracyjna. To dotyczy zarówno klasycznego retailu, jak i e-commerce, gdzie opóźnienie jednej partii potrafi zaburzyć dostępność asortymentu i planowanie sprzedaży.
Podsumowanie i wnioski
Rozszerzenie SENT na odzież i obuwie od 17 marca 2026 r. zmienia codzienność w łańcuchach dostaw. Monitorowaniu podlegają wskazane grupy towarów według CN, przy progach 10 kg dla odzieży oraz 20 sztuk dla obuwia, a także przesyłki mieszane. Obowiązki są rozdzielone między nadawcę, odbiorcę i przewoźnika w zależności od kierunku przemieszczenia, przy czym pozostali uczestnicy nadal mają własne powinności. Krytyczne stają się poprawna klasyfikacja CN, poprawne parametry przesyłki oraz zdolność do aktualizacji danych i zamknięcia zgłoszenia.
Największe ryzyko nie wynika z samego faktu istnienia SENT, tylko z rozjechania się danych i odpowiedzialności w organizacji. Tam, gdzie występuje e-commerce, dystrybucja wielokanałowa, częste przeładunki i wiele przewozów dziennie, potrzebne są stabilne procedury, kontrola danych oraz przygotowanie na zmiany operacyjne w trakcie transportu. Dla TSL kluczowa jest dyscyplina numeru referencyjnego ważnego 10 dni i gotowość do formalnej weryfikacji przed startem przewozu. Sankcje finansowe są wysokie, ale równie istotne są ryzyka operacyjne: zatrzymanie transportu i opóźnienia. W praktyce to one mogą najszybciej uderzyć w biznesy odzieżowe, obuwnicze, transportowe i e-commerce.
SENT FAQ
Od kiedy odzież i obuwie podlegają SENT i co jest podstawą zmiany?
Od 17 marca 2026 r. Podstawą włączenia odzieży i obuwia do SENT jest rozporządzenie ministra finansów i gospodarki z 10 września 2025 r. (Dz.U. poz. 1244).
Jakie progi decydują o obowiązku zgłoszenia dla odzieży?
Dla działów 61 i 62 CN oraz dla odzieży używanej CN 6309 00 00 obowiązek powstaje przy przekroczeniu 10 kg masy brutto przesyłki, a dla przesyłek mieszanych z działów 61, 62 i 64 przy przekroczeniu 10 kg.
Kiedy obuwie wpada w SENT?
Dla towarów z działu 64 CN (z wyłączeniem części obuwia) obowiązek dotyczy przesyłek obejmujących więcej niż 20 sztuk.
Kto zgłasza przewóz w zależności od kierunku przemieszczenia?
Gdy przewóz rozpoczyna się w Polsce – podmiot wysyłający. Gdy towar przyjeżdża z UE lub kraju trzeciego do Polski – podmiot odbierający. Przy tranzycie przez Polskę – przewoźnik. Podstawowy obowiązek jednego uczestnika nie znosi niezależnych obowiązków pozostałych.
Kiedy przewóz krajowy odzieży i obuwia jest objęty SENT mimo ogólnego wyłączenia?
Obowiązek wraca, gdy brak towarzyszącej faktury VAT lub gdy towar pochodzi z kraju trzeciego i jest importowany w procedurze 4200.
Jakie sankcje grożą za brak zgłoszenia albo błędne dane?
Kary są różnorodne. Najwyższa kara pieniężna dla podmiotu wysyłającego lub odbierającego może wynieść 46% wartości brutto towaru, nie mniej niż 20 000 zł. Odrębny taryfikator kar przewidziano dla przewoźnika i kierowcy. Dodatkowo możliwe są skutki operacyjne, w tym zatrzymanie środka transportu, wstrzymanie dostawy i opóźnienia.
Jak ASB Group może pomóc w zakresie SENT?
Wdrożenie i bieżące utrzymanie zgodności z przepisami SENT wymaga nie tylko znajomości regulacji, ale przede wszystkim sprawnych procesów operacyjnych i dobrze udokumentowanych decyzji (zwłaszcza w obszarach wyłączeń i kwalifikacji towarów). Zespół ASB zapewnia kompleksowe wsparcie w zakresie działań takich, jak:
- prawidłowa kwalifikacja asortymentu i łańcucha dostaw,
- audyt procesów wewnętrznych pod kątem zgodności z regulacjami SENT,
- przygotowanie procedur operacyjnych i compliance dostosowanych do wymogów SENT,
- identyfikacja wyłączeń i ryzyk,
- reprezentacja w postępowaniach prowadzonych przez organy celno-skarbowe, w tym w sprawach dotyczących kar pieniężnych,
- wsparcie w uzyskaniu Wiążącej Informacji Taryfowej (WIT).
W przypadku dodatkowych pytań, zachęcamy do kontaktu z ekspertem:
